Get Adobe Flash player
Start KSRG

Krajowy System Ratowniczo-Ga┼Ťniczy


Krajowy System Ratowniczo - Ga┼Ťniczy powsta┼é w 1995 roku. Jego celem jest koordynacja dzia┼éa┼ä w zakresie ochrony ┼╝ycia, zdrowia, mienia lub ┼Ťrodowiska poprzez walk─Ö z po┼╝arami i innymi kl─Öskami ┼╝ywio┼éowymi, ratownictwo techniczne, chemiczne i od 1997 roku r├│wnie┼╝ poprzez ratownictwo ekologiczne i medyczne. Podstawowym za┼éo┼╝eniem w budowie Krajowego Systemu Ratowniczo - Ga┼Ťniczego by┼éo stworzenie jednolitego i sp├│jnego uk┼éadu skupiaj─ůcego powi─ůzane ze sob─ů r├│┼╝ne podmioty ratownicze tak, aby mo┼╝na by┼éo podj─ů─ç skutecznie ka┼╝de dzia┼éanie ratownicze.

Konstrukcja systemu zak┼éada, ┼╝e zasady realizacji podstawowych zada┼ä ratowniczych s─ů niezmienne i dostosowane do specyfiki wszelkiego rodzaju zdarze┼ä, r├│wnie┼╝ zdarze┼ä masowych lub kl─Ösk ┼╝ywio┼éowych, kiedy si┼éy i ┼Ťrodki ratownicze s─ů niewystarczaj─ůce, a organizacja dzia┼éa┼ä ratowniczych wymaga modyfikacji priorytet├│w oraz dokonania uproszcze┼ä w procedurach dzia┼éania.

KSRG stanowi integraln─ů cz─Ö┼Ť─ç bezpiecze┼ästwa wewn─Ötrznego pa┼ästwa, obejmuj─ůc─ů w celu ratowania ┼╝ycia, zdrowia, mienia lub ┼Ťrodowiska, prognozowanie, rozpoznawanie i zwalczanie po┼╝ar├│w, kl─Ösk ┼╝ywio┼éowych lub innych miejscowych zagro┼╝e┼ä.

 

Struktura Organizacyjna KSRG

Zgodnie z w┼éa┼Ťciwo┼Ťci─ů terytorialn─ů, Krajowy System Ratowniczo-Ga┼Ťniczy tworz─ů oraz koordynuj─ů:

  • w├│jt (burmistrz lub prezydent miasta) w zakresie zada┼ä ustalonych przez wojewod─Ö

  • starosta, kt├│ry okre┼Ťla zadania i kontroluje wykonywanie zada┼ä na obszarze powiatu, a w sytuacjach nadzwyczajnych zagro┼╝e┼ä ┼╝ycia, zdrowia, ┼Ťrodowiska i mienia zarz─ůdza systemem przy pomocy powiatowego zespo┼éu reagowania kryzysowego

  • wojewoda, kt├│ry okre┼Ťla zadania i kontroluje ich wykonanie na obszarze wojew├│dztwa, a w sytuacjach nadzwyczajnych zagro┼╝e┼ä ┼╝ycia, zdrowia, ┼Ťrodowiska i mienia zarz─ůdza systemem przy pomocy wojew├│dzkiego zespo┼éu reagowania kryzysowego

Centralnym organem administracji rz─ůdowej w sprawach organizacji KSRG oraz ochrony przeciwpo┼╝arowej jest Komendant G┼é├│wny Pa┼ästwowej Stra┼╝y Po┼╝arnej, podleg┼éy Ministrowi Spraw Wewn─Ötrznych i Administracji.

Krajowy System Ratowniczo-Ga┼Ťniczy zorganizowany jest w spos├│b zapewniaj─ůcy jego ci─ůg┼ée funkcjonowanie
na poszczeg├│lnych poziomach, tj.:

  • powiatowym, jako podstawowym poziomie wykonawczym dzia┼éa┼ä ratowniczych na obszarze
  • gminy i powiatu

  • wojew├│dzkim, jako poziomie wspomagania i koordynacji dzia┼éa┼ä ratowniczych na obszarze wojew├│dztwa

  • centralnym, jako poziomie wspomagania i koordynacji dzia┼éa┼ä ratowniczych na obszarze kraju.

System funkcjonuje w dw├│ch stanach:

  • sta┼éym czuwaniu i dora┼║nym reagowaniu, polegaj─ůcym na podejmowaniu dzia┼éa┼ä ratowniczych przez w┼éasne si┼éy i ┼Ťrodki powiatu i gmin

  • wykonywaniu dzia┼éa┼ä ratowniczych wymagaj─ůcych si┼é i ┼Ťrodk├│w spoza powiatu, wtedy uruchamiany jest poziom wspomagania i koordynacji ze szczebla wojew├│dzkiego, a przy du┼╝ych lub z┼éo┼╝onych dzia┼éaniach ratowniczych ze szczebla centralnego (kraju)


Funkcjonowanie KSRG na poziomie powiatu

Poziom powiatu jest szczeg├│lnie wa┼╝nym poziomem budowania systemu, gdy┼╝ tam przyjmowane s─ů wszelkie zg┼éoszenia o zdarzeniach wymagaj─ůcych podj─Öcia dzia┼éa┼ä ratowniczych w oparciu o procedury uj─Öte w planach ratowniczych oraz realizowane s─ů dzia┼éania ratownicze, r├│wnie┼╝ w├│wczas, gdy si┼éy i ┼Ťrodki gminnych podmiot├│w ratowniczych s─ů niewystarczaj─ůce i wymagaj─ů wsparcia z poziomu wojew├│dzkiego i krajowego.

Struktura KSRG w poszczeg├│lnych powiatach zale┼╝y od rodzaju zagro┼╝e┼ä i sieci jednostek ratowniczych, a ta jest zale┼╝na od mo┼╝liwo┼Ťci w┼é─ůczenia do systemu, poza jednostkami ochrony przeciwpo┼╝arowej, innych s┼éu┼╝b i podmiot├│w funkcjonuj─ůcych na obszarze powiatu, zar├│wno na podstawie decyzji starosty, jak i umowy cywilnoprawnej podpisanej ze starost─ů.

Dysponowanie jednostek systemu do dzia┼éa┼ä ratowniczych oraz alarmowanie podmiot├│w wsp├│┼édzia┼éaj─ůcych odbywa si─Ö poprzez powiatowe stanowisko kierowania PSP, wsp├│┼édzia┼éaj─ůce ze stanowiskami dy┼╝urnymi administracji samorz─ůdowej w├│jt├│w (burmistrz├│w, prezydent├│w miast) i starost├│w oraz zintegrowane z punktami alarmowymi komponent├│w systemu (selektywne wywo┼éywanie ochotniczych stra┼╝y po┼╝arnych, alarmowanie pogotowia ratunkowego, jednostek organizacyjnych policji oraz organizacji pozarz─ůdowych).

System ratowniczy jest podstawowym narz─Ödziem starosty s┼éu┼╝─ůcym do realizacji zada┼ä ratowniczych na obszarze powiatu w czasie po┼╝aru, kl─Öski ┼╝ywio┼éowej lub likwidacji innych miejscowych zagro┼╝e┼ä. Zapewnienie skutecznych warunk├│w realizacji bie┼╝─ůcych zada┼ä ratowniczych przez podmioty KSRG na obszarze powiatu le┼╝y w gestii starosty, kt├│ry:

  • uzgadnia wsp├│lne dzia┼éanie podmiot├│w systemu

  • zatwierdza plany ratownicze oraz programy dzia┼éania powiatowych s┼éu┼╝b, inspekcji i stra┼╝y oraz innych jednostek organizacyjnych powiatu w zakresie ich udzia┼éu w KSRG

  • okre┼Ťla zadania KSRG na obszarze powiatu oraz kontroluje ich realizacj─Ö

  • uwzgl─Ödnia w projekcie bud┼╝etu powiatu niezb─Ödne ┼Ťrodki finansowe na skuteczne dzia┼éania ratownicze powiatowych s┼éu┼╝b, inspekcji i stra┼╝y oraz innych jednostek organizacyjnych powiatu oraz dysponuje rezerw─ů bud┼╝etow─ů powiatu

  • powo┼éuje i przewodniczy powiatowemu zespo┼éowi reagowania kryzysowego.

W sytuacjach nadzwyczajnych zagro┼╝e┼ä ┼╝ycia, zdrowia lub ┼Ťrodowiska oraz w stanach kryzysu starosta kieruje KSRG w zakresie:

  • okre┼Ťlania cel├│w do osi─ůgni─Öcia i priorytet├│w

  • zabezpieczenia logistyki dla si┼é ratowniczych i pomocniczych

  • zapewnienia minimalnych wymog├│w do przetrwania ludno┼Ťci na obszarach (lub z obiekt├│w) dotkni─Ötych zdarzeniem

  • nadzorowania realizacji przydzielonych zada┼ä oraz monitorowania przebiegu dzia┼éa┼ä ratowniczych

Dla odpowiedniego przygotowania powiatu do zwalczania powsta┼éych zagro┼╝e┼ä i usuwania ich skutk├│w oraz koordynacji dzia┼éa┼ä ratowniczych starostowie posiadaj─ů kilka narz─Ödzi:

  • plan ratowniczy powiatu zawieraj─ůcy podstawowe zadania i procedury post─Öpowania na wypadek zagro┼╝e┼ä

  • powiatowy zesp├│┼é reagowania kryzysowego

  • powiatowe centrum zarz─ůdzania kryzysowego

W przypadku, gdy si┼éy i ┼Ťrodki systemu ratowniczo-ga┼Ťniczego na obszarze powiatu oka┼╝─ů si─Ö niewystarczaj─ůce (drastyczny wzrost skali zdarzenia, r├│wnoczesno┼Ť─ç zdarze┼ä, brak jednostek specjalistycznych) lub zdarzenie swym zasi─Ögiem wykracza poza obszar powiatu, uruchamiany jest wy┼╝szy poziom KSRG - poziom wojew├│dzki. Kierowanie /dowodzenie/ dzia┼éaniami ratowniczymi, kt├│rych rozmiar lub zasi─Ög przekracza mo┼╝liwo┼Ťci si┼é ratowniczych poziomu powiatu przejmuje komendant wojew├│dzki PSP lub upowa┼╝niony przez niego oficer.

Funkcjonowanie KSRG na poziomie wojew├│dztwa

Poziom wojew├│dzki spe┼énia rol─Ö wspomagaj─ůc─ů i koordynacyjn─ů w sytuacjach wymagaj─ůcych u┼╝ycia si┼é i ┼Ťrodk├│w spoza powiatu, w kt├│rym ma miejsce zdarzenie. Podstawowe si┼éy i ┼Ťrodki KSRG na poziomie wojew├│dztwa, to wojew├│dzki odw├│d operacyjny z grupami specjalistycznymi (wydzielone si┼éy i ┼Ťrodki z poziom├│w powiatowych) oraz krajowa baza sprz─Ötu specjalistycznego.

Dysponowanie jednostek systemu do dzia┼éa┼ä ratowniczych oraz alarmowanie podmiot├│w wsp├│┼édzia┼éaj─ůcych odbywa si─Ö poprzez Wojew├│dzkie Stanowisko Koordynacji Ratownictwa PSP, wsp├│┼édzia┼éaj─ůce z centrami zarz─ůdzania kryzysowego wojewod├│w oraz administracj─ů zespolon─ů (np. Komendantem Wojew├│dzkim Policji, Wojew├│dzkim Inspektorem Ochrony ┼Ürodowiska, Wojew├│dzkim Inspektorem Nadzoru Budowlanego, Wojew├│dzkim Inspektorem Sanitarnym) i niezespolon─ů (Oddzia┼éem Stra┼╝y Granicznej, Zarz─ůdem Gospodarki Wodnej, Urz─Ödem ┼╗eglugi ┼Ür├│dl─ůdowej, WKU i innymi). Istotn─ů rol─Ö w zakresie koordynacji dzia┼éa┼ä jednostek KSRG z podmiotami wsp├│┼édzia┼éaj─ůcymi z systemem na obszarze wojew├│dztwa pe┼éni wojewoda poprzez wojew├│dzki zesp├│┼é reagowania kryzysowego.

Procedury dzia┼éania i uruchamiania systemu ratowniczo-ga┼Ťniczego na poziomie wojew├│dztwa, w odniesieniu do poszczeg├│lnych typ├│w zagro┼╝e┼ä, s─ů okre┼Ťlone w wojew├│dzkim planie ratowniczym, do opracowania kt├│rego zobowi─ůzany jest Komendant Wojew├│dzki PSP. Ich tre┼Ť─ç stanowi─ů wybrane elementy plan├│w ratowniczych, tych powiat├│w, w kt├│rych si┼éy i ┼Ťrodki s─ů niewystarczaj─ůce do usuwania istniej─ůcych tam zagro┼╝e┼ä. Ponadto zawieraj─ů organizacyjno-techniczne sposoby likwidacji zagro┼╝e┼ä, wymagaj─ůcych zaanga┼╝owania w dzia┼éaniach ratowniczych znacznych si┼é i ┼Ťrodk├│w (np. kl─Öski ┼╝ywio┼éowe) oraz zagro┼╝e┼ä, kt├│re mog─ů powsta─ç na granicy powiat├│w lub wojew├│dztwa. Komendant Wojew├│dzki uzgadnia plan ratowniczy z podmiotami KSRG oraz z podmiotami wsp├│┼édzia┼éaj─ůcymi z systemem, w cz─Ö┼Ťci dotycz─ůcej ich zada┼ä. Plan ratowniczy zatwierdza wojewoda.

W przypadku zdarzenia, gdy si┼éy i ┼Ťrodki KSRG na poziomie wojew├│dztwa oka┼╝─ů si─Ö niewystarczaj─ůce lub zdarzenie/zagro┼╝enie przekracza obszar wojew├│dztwa, uruchamiany jest najwy┼╝szy poziom systemu ratowniczego - poziom centralny. Kierowanie dzia┼éaniami ratowniczymi, kt├│rych rozmiar lub zasi─Ög przekracza mo┼╝liwo┼Ťci si┼é ratowniczych poziomu wojew├│dzkiego przejmuje Komendant G┼é├│wny PSP lub upowa┼╝niony przez niego oficer.


Funkcjonowanie KSRG na poziomie centralnym (kraju)

Poziom centralny spe┼énia rol─Ö wspomagaj─ůc─ů i koordynacyjn─ů w sytuacjach wymagaj─ůcych u┼╝ycia si┼é i ┼Ťrodk├│w spoza wojew├│dztwa, w kt├│rym ma miejsce zdarzenie.

Podstawowe si┼éy i ┼Ťrodki krajowego systemu ratowniczo-ga┼Ťniczego na poziomie centralnym, to centralny odw├│d operacyjny z grupami specjalistycznymi (wydzielone si┼éy i ┼Ťrodki z poziom├│w wojew├│dzkich), krajowe bazy sprz─Ötu specjalistycznego oraz si┼éy i ┼Ťrodki szk├│┼é PSP.

Dysponowanie jednostek systemu do dzia┼éa┼ä ratowniczych oraz alarmowanie podmiot├│w wsp├│┼édzia┼éaj─ůcych odbywa si─Ö poprzez Krajowe Centrum Koordynacji Ratownictwa i Ochrony Ludno┼Ťci (pe┼éni─ůce r├│wnie┼╝ funkcje mi─Ödzyresortowego centrum zarz─ůdzania kryzysowego).

W przypadku zagro┼╝e┼ä wymagaj─ůcych wsp├│┼édzia┼éania na szczeblu centralnym podmiot├│w KSRG z podmiotami innych resort├│w, rol─Ö koordynatora pe┼éni Minister Spraw Wewn─Ötrznych i Administracji przy pomocy Zespo┼éu do Spraw Kryzysowych i Centrum Zarz─ůdzania Kryzysowego tworzonego na bazie Krajowego Centrum Koordynacji Ratownictwa i Ochrony Ludno┼Ťci.

Mimo, ┼╝e dynamicznie rozwijaj─ůca si─Ö w ostatnich latach Pa┼ästwowa Stra┼╝ Po┼╝arna poszerza zakres swej aktywno┼Ťci o dzia┼éania specjalistyczne, to nadal istniej─ů podmioty ratownicze, kt├│re w spos├│b istotny mog─ů uzupe┼éni─ç mo┼╝liwo┼Ťci KSRG. Przyj─Öta i realizowana w praktyce filozofia KSRG zak┼éada ┼Ťcis┼é─ů wsp├│┼éprac─Ö ze wszystkimi podmiotami posiadaj─ůcymi sprz─Öt, kadr─Ö lub bazy danych przydatne w prowadzeniu dzia┼éa┼ä ratowniczych. Ka┼╝dy podmiot mog─ůcy realizowa─ç lub wspomaga─ç dzia┼éania ratownicze mo┼╝e wsp├│┼épracowa─ć z KSRG albo w jego strukturze organizacyjnej lub jako podmiot wspomagaj─ůcy dzia┼éania systemu.

Na szczeblu centralnym podpisywane s─ů przez Komendanta G┼é├│wnego PSP porozumienia o w┼é─ůczeniu do systemu lub wsp├│┼édzia┼éaniu z systemem podmiot├│w, kt├│rych dzia┼éalno┼Ť─ç mo┼╝e by─ç przydatna w akcjach ratowniczych. S─ů to zar├│wno organizacje pozarz─ůdowe jak i profesjonalne s┼éu┼╝by ratownicze. Porozumienia zawierane na szczeblu centralnym okre┼Ťlaj─ů og├│lne ramy wsp├│┼épracy w zakresie ratownictwa i s─ů podstaw─ů do zawierania szczeg├│┼éowych porozumie┼ä na poziomie wojew├│dzkim i powiatowym.

Obecnie (31 grudnia 2006) w Krajowym Systemie Ratowniczo - Ga┼Ťniczym funkcjonuje:

  • 515 (w tym 5 szkolnych) jednostek ratowniczo-ga┼Ťniczych Pa┼ästwowej Stra┼╝y Po┼╝arnej

  • 3565 jednostek ochotniczych stra┼╝y po┼╝arnych

  • 5 zak┼éadowych stra┼╝y po┼╝arnych

  • 2 zak┼éadowe s┼éu┼╝by ratownicze

  • 11 szpitali, w tym 10 szpitali MSWiA w Warszawie,
    Krakowie, Poznaniu, Łodzi, Olsztynie, Katowicach,
    Bia┼éymstoku, Lublinie, Szczecinie i we Wroc┼éawiu oraz Centrum Leczenia Oparze┼ä w Siemianowicach ┼Ül─ůskich

  • 297 specjalist├│w krajowych z r├│┼╝nych dziedzin ratownictwa

System wspomagaj─ů na zasadzie zawartych porozumie┼ä s┼éu┼╝by, inspekcje i stra┼╝e m.in. Morska S┼éu┼╝ba Poszukiwania i Ratownictwa (SAR), Stacje Ratownictwa G├│rniczego, Policja, Stra┼╝ Graniczna, Pa┼ästwowa Inspekcja Ochrony ┼Ürodowiska, Pa┼ästwowa Agencja Atomistyki, Instytut Meteorologii i Gospodarki Wodnej oraz organizacje pozarz─ůdowe, jak: GOPR, WOPR, TOPR, Aeroklub Polski, ZHP, Polska Misja Medyczna, PCK i inne.

Si┼éy i ┼Ťrodki KSRG mog─ů by─ç w dowolnym momencie i w pe┼énym zakresie skierowane do dzia┼éa┼ä ratowniczych - poprzez stanowiska kierowania Pa┼ästwowej Stra┼╝y Po┼╝arnej.

Wyznaczona cz─Ö┼Ť─ç zasob├│w KSRG jest zorganizowana w postaci odwod├│w operacyjnych. W przypadku wyczerpania si┼é poszczeg├│lnych powiat├│w lub gdy zagro┼╝enie obejmie wi─Ökszy obszar, w pierwszej kolejno┼Ťci na poziomie wojew├│dzkim u┼╝yte zostan─ů zasoby wojew├│dzkich brygad odwodowych KSRG, na kt├│re sk┼éada si─Ö 99 kompanii z 4 tysi─ůcami ratownik├│w oraz 950 pojazdami ratowniczymi. W razie potrzeby w ramach Centralnego Odwodu Operacyjnego KSRG ( wsparcie ze szczebla centralnego) mo┼╝na dodatkowo skierowa─ç do dzia┼éa┼ä w dowolny rejon kraju bataliony z 16 wojew├│dzkich brygad odwodowych. ┼ü─ůczne si┼éy Centralnego Odwodu Operacyjnego KSRG mo┼╝liwe do u┼╝ycia, to dodatkowo ponad cztery tysi─ůce zawodowych ratownik├│w oraz siedemset pojazd├│w specjalnych i ga┼Ťniczych, ca┼éo┼Ť─ç wsparta logistyk─ů.

W sk┼éad odwod├│w operacyjnych wchodz─ů mi─Ödzy innymi:

  • 134 kompanie ga┼Ťnicze

  • 47 grup ratownictwa chemicznego

  • 55 specjalistycznych grup ratownictwa wodno - nurkowego

  • 22 specjalistyczne grupy ratownictwa wysoko┼Ťciowego, kt├│re mog─ů prowadzi─ç dzia┼éania we wsp├│┼épracy ze ┼Ťmig┼éowcami

  • 5 grup poszukiwawczo-ratowniczych

Rozwi─ůzania strukturalno organizacyjne Krajowego Systemu Ratowniczo - Ga┼Ťniczego pozwalaj─ů na efektywne wykorzystanie potencja┼é├│w organizacyjnych, technicznych i intelektualnych r├│┼╝nych podmiot├│w ratowniczych i wsp├│┼édzia┼éaj─ůcych, co prowadzi do tego, ┼╝e system ten nie stanowi wyizolowanego sk┼éadnika bezpiecze┼ästwa publicznego, lecz jego wa┼╝ny czynnik, ┼╝ywo reaguj─ůcy na wszelkie zmiany i w wysokim stopniu wsp├│┼édzia┼éaj─ůcy z otoczeniem. St─ůd te┼╝ granice, w kt├│rych dzia┼éa system s─ů bardzo elastyczne, co przejawia si─Ö gotowo┼Ťci─ů do wype┼éniania zada┼ä w ka┼╝dych warunkach.